Lesson 1.1 · Concept & Feasibility
อ่านทำเลด้วยข้อมูล
ไม่ใช่ความชอบ
ที่ดินที่คุณชอบ กับที่ดินที่โรงแรมอยู่ได้ ไม่ใช่ที่เดียวกันเสมอไป บทนี้เป็นวิธีอ่านทำเลด้วยข้อมูลที่หาได้จริงภายในสองวัน โดยไม่ต้องจ้างบริษัทวิจัย
โรงแรมอิสระขนาดเล็กในไทยไม่มีฐานข้อมูลกลางให้อ้างอิง ตัวเลขที่ใช้จึงมาจากสามทางเท่านั้น — ข้อกำหนดตามกฎหมายซึ่งจะระบุชื่อเอกสารให้เปิดตรวจเองได้ · สูตรคำนวณซึ่งตรวจสอบได้ด้วยตัวเอง · และค่าตั้งต้นในไฟล์ซึ่งออกแบบมาให้แทนที่ด้วยตัวเลขของคุณ
ตัวเลขที่ถูกต้องที่สุดสำหรับโครงการคุณ คือตัวเลขที่คุณเก็บเอง
อ่านจบแล้วคุณจะทำสามอย่างนี้ได้
- →ระบุ demand driver ของทำเลคุณ — บอกได้ว่าใครจะมานอน และเขามาที่นี่ทำไม
- →วาง comp set ที่ถูกต้อง 5–7 แห่ง — โรงแรมที่แขกเทียบกับคุณจริง ไม่ใช่โรงแรมที่คุณชอบ
- →อ่าน seasonality เป็นตัวเลข — ปีหนึ่งมีกี่เดือนที่ขายได้ราคา และต่างกันกี่เปอร์เซ็นต์
สามอย่างนี้เป็นวัตถุดิบของการตั้งสมมติฐานรายได้ในบท 1.4 ถ้าข้ามบทนี้ไป ตัวเลขในบทนั้นจะไม่มีอะไรรองรับ
demand driver มีสามชั้น
demand driver คือเหตุผลที่คนต้องมานอนแถวนี้ ไม่ใช่เหตุผลที่คนมาเที่ยวแถวนี้ — สองอย่างนี้ต่างกัน และความต่างนั้นคือความต่างระหว่างโรงแรมที่ห้องเต็มกับร้านกาแฟที่คนแวะถ่ายรูป
ชั้นแรก · primary driver
สิ่งที่ทำให้คนเดินทางมาโดยเฉพาะ — สนามบิน ทะเล โรงพยาบาล นิคมอุตสาหกรรม สนามกอล์ฟ หรืองานประจำปี ถ้าไม่มีสิ่งนี้ คนไม่มา
งานของคุณในบทนี้คือเขียน primary driver ของทำเลตัวเองออกมาให้ได้อย่างน้อยสองข้อ ถ้าเขียนไม่ออก นั่นคือคำตอบแล้ว
ชั้นสอง · secondary driver
สิ่งที่ทำให้คนอยู่ต่ออีกคืน — ร้านอาหารดัง คาเฟ่ ตลาด จุดถ่ายรูป สิ่งเหล่านี้ไม่ได้ดึงคนมา แต่ยืด length of stay จากหนึ่งคืนเป็นสองคืน ซึ่งเปลี่ยนตัวเลขรายได้ทั้งปีอย่างมีนัยสำคัญ เพราะคืนที่สองแทบไม่มีต้นทุนการขายเพิ่ม
ชั้นสาม · tertiary
คนที่ขับผ่าน กลุ่มนี้จองวันต่อวัน ราคาต่ำ และไม่ควรใช้เป็นฐานในการวางแผน ใช้เติมห้องช่วงโลว์ได้ แต่ถ้าโครงการของคุณต้องพึ่งกลุ่มนี้เพื่อให้อยู่รอด แปลว่าโครงสร้างต้นทุนมีปัญหา
ตัวอย่างที่เจอบ่อย · ห่างหาด 2.5 กม.
ที่ดินริมถนนสายรอง ห่างหาดสองกิโลเมตรครึ่ง เจ้าของมักบอกว่า “ใกล้หาดนิดเดียว” แต่สำหรับแขก สองกิโลเมตรครึ่งแปลว่าต้องมีรถ
พอต้องมีรถ segment เปลี่ยนทันที จากคู่รักที่บินมาแล้วเรียกรถ กลายเป็นครอบครัวที่ขับรถมาเอง แล้วสิ่งที่ตามมาคือ
| สิ่งที่เปลี่ยน | จาก | เป็น |
|---|---|---|
| segment | คู่รักบินมา | ครอบครัวขับรถมาเอง |
| ขนาดห้อง | ห้องคู่ | ห้องครอบครัว + เตียงเสริม |
| ที่จอดรถ | ราว 30% ของจำนวนคีย์ | ประมาณ 1 คัน ต่อ 1 คีย์ |
| ราคา | ADR ต่างกันได้ถึง 25–30% (ค่าตั้งต้น · ตรวจกับ comp set ของคุณ) | |
นี่คือเหตุผลที่เราอ่านทำเลก่อนออกแบบ ไม่ใช่หลัง — ถ้าเริ่มจากแบบ คุณจะได้โรงแรมที่สวยสำหรับลูกค้าที่ไม่มาพัก
เกณฑ์เลือก comp set สี่ข้อ
comp set คือกลุ่มโรงแรมที่แขกเอาไปเทียบกับคุณ ไม่ใช่โรงแรมที่คุณชื่นชม การเลือกผิดข้อนี้ทำให้สมมติฐานราคาทั้งชุดผิดตามไปด้วย
| เกณฑ์ | รายละเอียด |
|---|---|
| ระยะ | รัศมี 5 กม. หรือระยะขับรถ 15 นาที — ระยะที่แขกเลือกแทนกันได้ |
| ขนาด | จำนวนห้องต่างกันไม่เกิน ±50% · โรงแรม 100 ห้องกับ 20 ห้องเล่นคนละเกม |
| ข้อจำกัด | ถ้าคุณไม่ติดหาด ให้เลือกโรงแรมที่ไม่ติดหาดด้วย |
| ช่องทางขาย | อยู่บน OTA ตัวเดียวกับที่คุณจะไปอยู่ |
เลือกให้ได้ 5–7 แห่ง น้อยกว่านั้นข้อมูลแกว่ง มากกว่านั้นคุณจะไม่ได้เก็บจริง
seasonality ย้อนหลังสามปี
เก็บย้อนหลังสามปี ไม่ใช่ปีเดียว วิธีที่ทำได้เองคือเข้าไปดูราคาห้องของ comp set ในแต่ละเดือน — ราคาที่เขากล้าตั้ง บอกคุณตรง ๆ ว่าเดือนไหนของดี
ตัวเลขสองตัวที่ต้องได้จากขั้นนี้คือ ปีหนึ่งมี high season กี่เดือน และ ADR ระหว่าง high กับ low ต่างกันกี่เปอร์เซ็นต์ ตัวเลขคู่นี้จะถูกใช้ต่อในบท 1.4 และ 1.5
ถ้าทำเลของคุณได้ high season น้อยกว่า 3 เดือน โครงสร้างต้นทุนคงที่ต้องเบามากเป็นพิเศษ เพราะคุณมีเวลาทำกำไรสั้นกว่าที่ระบบต้นทุนปกติรองรับ
supply pipeline · ของที่กำลังจะเปิด
ข้อที่คนลืมบ่อยที่สุด คุณกำลังสร้าง แปลว่ามีคนอื่นกำลังสร้างเหมือนกัน ตรวจสองที่
- 01ประกาศขอใบอนุญาตก่อสร้างที่เทศบาลหรือ อบต. ในพื้นที่
- 02กลุ่มอสังหาริมทรัพย์ในพื้นที่บนเฟซบุ๊ก ซึ่งมักรู้ก่อนเอกสารทางการ
ถ้ามีโรงแรมใหม่ขนาดใกล้เคียงกำลังจะเปิดในรัศมี 5 กม. ภายใน 24 เดือน ให้ปรับสมมติฐาน occupancy ปีแรกลง 5–10% (ค่าตั้งต้น · ปรับตามขนาดและตำแหน่งของโรงแรมนั้น)
ลงมือทำ · Location Scorecard
ไฟล์ของบทนี้รวมทุกอย่างข้างต้นไว้เป็นแบบประเมิน 12 ตัวชี้วัด ให้คะแนนข้อละ 1–5 แล้วอ่านคะแนนรวม
- 01เปิดแท็บ ตัวอย่างเคส ก่อน — เป็นเคสที่กรอกเสร็จแล้วทั้งชุด พร้อมเหตุผลรายข้อว่าทำไมได้คะแนนนั้น
- 02เปิดแท็บ Scorecard — ดูน้ำหนักของแต่ละตัวชี้วัด กลุ่ม Demand ถ่วงน้ำหนักรวม 43 จาก 100 เพราะเป็นกลุ่มที่ตัดสินว่าห้องจะเต็มหรือไม่
- 03ให้คะแนนทีละข้อ โดยอ่านคอลัมน์ เกณฑ์ให้คะแนน 5 คะแนน ประกอบ เพื่อไม่ต้องเดามาตรฐาน
- 04เปิดแท็บ Comp Set กรอกโรงแรม 5–7 แห่งที่เลือกไว้ ไฟล์จะคำนวณมัธยฐาน ADR และ ADR ตั้งต้นปีแรกให้อัตโนมัติ
สังเกตว่าเกณฑ์ทั้งสามเส้นและน้ำหนักทุกช่องเป็นค่าตั้งต้น ไม่ใช่มาตรฐานอุตสาหกรรม ทุกช่องแก้ได้ ขอเพียงน้ำหนักรวมยังเท่ากับ 100
Checkpoint
งานที่ต้องทำก่อนไปบท 1.2
- เขียน primary driver ของทำเลคุณให้ได้อย่างน้อย 2 ข้อ
- เลือก comp set 5 แห่ง แล้วจดราคาของเขาในเดือนที่ดีที่สุดและแย่ที่สุด
- กรอก Location Scorecard ให้ครบทั้ง 12 ข้อ แล้วบันทึกคะแนนรวมไว้
ทำเลเป็นตัวกำหนดว่าคุณเลือกลูกค้าได้แค่ไหน ไม่ใช่คุณเลือกได้ตามใจ บทหน้าเราจะเอาข้อมูลจากบทนี้ไปกำหนด segment และเขียน positioning statement
บท 1.2 ถึง 1.6 อยู่ในคอร์สเต็ม ซึ่งกำลังจะเปิด — ลงชื่อไว้ก่อนเพื่อรับราคาพิเศษ และรับไฟล์ Location Scorecard ของบทนี้ทางอีเมลทันที
ลงชื่อ + รับไฟล์ฟรี →ตัวเลขที่ระบุว่าเป็นค่าตั้งต้นมีไว้เพื่อการเรียนรู้ ไม่ใช่คำแนะนำการลงทุน ควรตรวจสอบกับที่ปรึกษาทางการเงิน กฎหมาย และวิชาชีพของท่านก่อนตัดสินใจลงทุน
